Thương hiệu nổi tiếng quốc gia

Bệnh hen phế quản ở trẻ em

Hen phế quản ở trẻ em thường bắt đầu khi trẻ được 2-10 tuổi. Hen phế quản là sự viêm mạn tính đường hô hấp, gây co thắt phế quản và tăng tiết dịch nhầy làm cho bệnh nhân khó thở. Hen phế quản có thể biểu hiện dưới nhiều dạng như viêm phế quản rít, viêm phế quản co thắt, viêm phế quản hen, viêm phế quản thể hen, viêm phế quản giả hen.

Nguyên nhân gây bệnh

Hen phế quản(HPQ)là quá trình viêm mạn tính ở đường hô hấp với các đợt bệnh nặng lên gây nên cơn hen cấp tính. Ở nhiều trẻ các cơn bệnh này hay xảy ra vào ban đêm mỗi khi thay đổi thời tiết từ nóng sang lạnh

Các biểu hiện lâm sàng của hen phế quản thường là ho, nhiều đờm dãi, khó thở kéo dài, thở có tiếng khò khè, cò cử, thường bị nặng về ban đêm và lúc rạng sáng. Trẻ cảm thấy mệt mỏi, không thích hoạt động…Nhưng thông thường hay xảy ra trong các hoàn cảnh sau:

  • Trẻ bị nhiễm siêu vi trùng đường hô hấp, khi đó trẻ thường có biểu hiện hắt hơi, sổ mũi, ho,…
  • Trẻ tiếp xúc với các loại khói bụi, đặc biệt là các loại khói bếp than ở các khu tập thể hiện nay. Các loại khói thuốc lá, thuốc lào, đặc biệt ở các gia đình có bố, mẹ hoặc ông bà hút thuốc lá, thuốc lào. Các loại bụi, đặc biệt là bụi nhà từ các chăn, nệm, thảm len trải sàn nhà.
  • Trẻ ăn các thức ăn gây dị ứng như tôm, cua, cá, ốc, hến và các hải sản khác.
  • Trẻ hay chạy nhảy, chơi đùa nghịch nhiều.
  • Sau khi uống một số loại thuốc kháng viêm nhóm không steroide như aspirin chẳng hạn.
  • Thay đổi cảm xúc quá mạnh như cười nhiều hoặc khóc nhiều.

Điều trị

Để điều trị hen phế quản, các bậc phụ huynh nên dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ và cần lưu ý những điểm sau:

1. Có thể áp dụng điều trị thử theo hướng hen phế quản để hỗ trợ cho chẩn đoán, khi trẻ trên 5 tuổi mới áp dụng đo thông khí phổi để chẩn đoán và theo dõi tiến triển của bệnh.
2. Điều trị hen ở trẻ em cần chú ý điều trị dự phòng là quan trọng nhất, khi trẻ có cơn hen cấp cần xử trí nhanh chóng và theo dõi chặt chẽ.

Bệnh hen phế quản ở trẻ emHình ảnh phế quản bình thường (trên) và phế quản bị co thắt (dưới).

3. Cần chú ý phát hiện dị nguyên của từng bệnh nhân và tránh tiếp xúc với các dị nguyên đó, ví dụ: phấn hoa, bụi nhà, nấm mốc… giảm phơi nhiễm với các yếu tố nguy cơ khi đã phát hiện được, tránh cho các cháu tiếp xúc với bụi khói, đặc biệt là khói thuốc lá.
4. Bệnh nhân cần được tiêm phòng cúm hằng năm vào mùa thu.
Điều trị dự phòng tốt nhất bằng thuốc nhóm corticoid dạng hít (pulmicort, flixotide) cho bệnh nhân hít qua buồng đệm (babyhaler) với liều ban đầu dùng liều thấp. Tăng tới liều trung bình nếu hen chưa kiểm soát được. Liều cao corticoid dạng hít là khi dùng ulmicort > 400 mcg/ngày, hoặc flixotide > 500 mcg/ngày.
5. Cần thận trọng khi hạ liều, cứ 3 tháng nếu bệnh được kiểm soát tốt mới hạ liều, nếu hen không được kiểm soát thì phải tăng liều. Khi điều trị 1 năm mà bệnh hen phế quản được kiểm soát hoàn toàn thì có thể ngừng điều trị dự phòng, tránh ngừng thuốc điều trị dự phòng đột ngột vì triệu chứng của bệnh có thể tái phát nặng.

  • Thuốc nhóm chủ vận b2 tác dụng kéo dài chỉ nên dùng dưới dạng phối hợp với thuốc nhóm corticoid dạng hít như seretide, symbicort. Dùng dự phòng trong trường hợp hen phế quản trẻ em đã dùng liều trung bình corticoid dạng hít không kiểm soát được.
  • Có thể dùng các thuốc nhóm kháng leucotriene ở những bệnh nhi mắc hen phế quản nặng khó kiểm soát khi đã hít liều cao corticoide (pulmicort > 400 mcg/ngày, hoặc flixotide > 500 mcg/ngày).
  • Điều trị cắt cơn hen tốt nhất là dùng thuốc nhóm chủ vận b2 tác dụng nhanh (salbutamol, bricanyl dạng hộp xịt có liều định chuẩn, xịt mỗi lần 2 nhát qua buồng đệm). Cha mẹ của bệnh nhi bị hen phế quản cần thường xuyên có thuốc dự trữ để dùng cắt cơn hen cho trẻ khi cần. Tuy nhiên, nếu trẻ phải dùng thường xuyên các thuốc cắt cơn này thì phải chú ý tăng liều thuốc dự phòng. Chú ý khi thấy trẻ tím tái, thở rất nhanh (trên 70 lần/phút), khóc yếu ớt hoặc nói nhát ngừng, xịt thuốc cắt cơn không đỡ đưa trẻ đến cấp cứu ở cơ sở y tế gần nhất càng sớm càng tốt.
  • Do có nhiều tác dụng phụ, nên các thuốc nhóm corticoid cần rất hạn chế khi dùng đường toàn thân (uống hoặc tiêm) chỉ dùng trong đợt kịch phát nặng. Thuốc cắt cơn nhóm xanthine không nên dùng cho trẻ em vì nhiều tác dụng phụ.

Cách phòng bệnh hen phế quản ở trẻ

  • Tránh cho trẻ tiếp xúc với các loại khói, bụi. Chẳng hạn như không nên sử dụng bếp than, bếp củi hoặc không nên hút thuốc lá trong nhà có trẻ bị HPQ.
  • Cần phải theo dõi trẻ để phát hiện xem những loại thức ăn nào hay làm cho trẻ phát sinh cơn ho hen để kiêng, không ăn những loại thức ăn đó. Đặc biệt cần chú ý đến các đồ hải sản như tôm, cua, ghẹ rất dễ gây dị ứng và phát sinh cơn hen.
  • Không nên dùng các loại thảm len trải sàn nhà.
  • Không nên nuôi chó mèo hoặc các loại vật nuôi có lông khác vì trẻ dễ hít phải các loại lông thú cũng phát sinh cơn hen.
  • Không nên để trẻ con chơi đùa, nghịch quá sức trong thời gian điều trị dự phòng.
  • Làm được như vậy thì bệnh hen không còn là một bệnh không thể chữa khỏi được sau nhiều tháng hoặc nhiều năm chữa trị và theo dõi cẩn thận.

Theo: Sức khoẻ & Đời sống

Ý kiến của bạn

*